Հայկական Կանեփով տոլմայի պատրաստման եղանակն ու համի գաղտնիքը (Տեսանյութ)
Հայկական Կանեփով տոլմայի պատրաստման եղանակն ու համի գաղտնիքը (Տեսանյութ)
Հայկական այս եզակի դելիկատեսը տարածված է Գեղարքունիքի մարզում։ Այն ձավարով և բլղուրով տոլման է՝ ներծծված կանեփի յուղով պատրաստված շիրայով, որն էլ հենց ապահովում է տոլմայի առանձնահատկությունը, համն ու հոտը։
Կանեփով տոլման հիմնականում պատրաստում են շատ մեծ կաթսաներով և բաժանում բարեկամներին ու հարևաններին։
Այս համեղ ուտեստը բավականին դժվար և ժամանակատար է, որի ամբողջ ընթացքն ամենայն մանրամասնությամբ ներկայացված է տեսանյութում:
Ինչ է կանեփով տոլման և որտեղից է այն ծագում
Կանեփով տոլման Հայաստանի Շիրակի մարզին և հատկապես Գյումրիին բնորոշ ավանդական ուտեստ է, որը սերտորեն կապված է ծոմապահության ավանդույթի հետ։ Քանի որ ծոմապահության ընթացքում մսի և կենդանական ծագման մթերքների օգտագործումը սահմանափակվում է, հայկական խոհանոցում ձևավորվել են բազմաթիվ բուսական բաղադրիչներով պատրաստվող ուտեստներ, որոնց թվում առանձնահատուկ տեղ ունի հենց կանեփի սերմով պատրաստվող տոլման։
Կանեփի սերմերը հայկական խոհանոցում օգտագործվում են դեռևս վաղնջական ժամանակներից, և դրանք գնահատվում են ոչ միայն յուրահատուկ, մի փոքր ընկուզային համի, այլև սննդային արժեքի համար։ Կանեփի սերմերը հարուստ են բուսական սպիտակուցով, ինչը այս ուտեստը դարձնում է հատկապես կարևոր ծոմապահության օրերին, երբ օրգանիզմը կարիք ունի այլընտրանքային սպիտակուցային աղբյուրների։
Ավանդական բաղադրիչները
Կանեփով տոլման ամենից հաճախ պատրաստվում է խաշած և աղացած կանեփի սերմերի, բրնձի, մանր կտրատած սոխի և զանազան համեմունքների խառնուրդից, որը փաթաթվում է խաղողի կամ կաղամբի տերևների մեջ։ Ոմանք բաղադրատոմսում ավելացնում են նաև գազար, չամիչ կամ սոուս, ինչը հաղորդում է լրացուցիչ համային նրբերանգներ։
Կանեփի սերմերի բնորոշ, մի փոքր հագեցած համը լավ է զուգակցվում խաղողի տերևների թթվաշ նոտայի հետ, ինչը այս ուտեստին հաղորդում է հատուկ, հայկական խոհանոցին բնորոշ բուրավետություն։ Տոլման սովորաբար պատրաստվում է մեծ քանակությամբ, քանի որ այն լավ է պահպանվում և հաճախ մատուցվում է մի քանի օր անընդմեջ։
Մատուցման և պահպանման խորհուրդներ
Կանեփով տոլման ավանդաբար մատուցվում է սառը կամ սենյակային ջերմաստիճանում, երբեմն՝ մածունով կամ սխտորով համեմված սոուսով։ Այն հատկապես տարածված է Մեծ Պահքի օրերին, երբ ընտանիքները փնտրում են սննդարար, բայց միևնույն ժամանակ ծոմապահության կանոններին համապատասխանող ուտեստներ։
Պատրաստի տոլման կարելի է պահել սառնարանում մի քանի օր՝ հերմետիկ փակվող տարայի մեջ։ Ինչպես նշված է վերևում նշված տոլմայի դասական տարբերակների պատրաստման ընդհանուր սկզբունքները, կարևոր է տերևները նախապես ճիշտ մշակել, որպեսզի փաթաթելիս չպատռվեն և պահպանեն միջուկը։
